Zəlzələnin Uşaqlara Psixoloji Təsirləri

Böyüklərdən başqa, zəlzələnin psixi sağlamlıqlarında dərin izlər qoyduğu digər insanlar da uşaqlardır. Bəs zəlzələ qurbanlarına və zəlzələdən qorxan uşaqlara necə yanaşmalıyıq?

Uşaqlarda zəlzələ psixologiyası nədir?

Hər yaş qrupunda olan uşaqlar üçün zəlzələnin mənası fərqlidir. Yetkinlik yaşına çatmamış uşaqlar üçün ölüm anlayışı fərqli olduğu üçün onların hissləri də fərqlidir. Yetkinlərə qarşı oxşar reaksiyalar olsa da, həddindən artıq narahatçılıq, zəlzələ mövzulu yuxular, valideynlərini itirməkdən həddindən artıq qorxu və narahatlıq, valideynlərindən ayrılmaq istəməmək kimi hallar müşahidə oluna bilər. Yeniyetməlik dövründə daha çox ziddiyyətli duyğular ortaya çıxır. Onlar narahatlıq, qorxu və ya qəzəblə reaksiya verə bilərlər.

Dağıntıdan çıxan uşaqların psixologiyası necədir?

Güclü qorxu, narahatlıq, kədər və şok yaşayırlar. Onlar yataq islatma və danışma reqresiyası kimi erkən uşaqlıq davranış xüsusiyyətlərini göstərə bilər. Onlar yaşayan valideynlərinə və ya qohumlarına həddən artıq bağlanmağa meylli ola bilərlər. Ani və ekstremal reaksiyalar verə bilərlər.

Zəlzələdən zərər çəkən uşaqlara necə yanaşmaq olar?

Ümumiyyətlə, uşaqlara təsəlliverici bir yanaşma tətbiq olunur. Amma bu, çox vaxt işləmir. Bu, uşaqlarda onların başa düşülmədiyini səbəb olur. Odur ki, uşaqları təhlükəsiz bir mühitdə hisslərini bölüşmələri üçün yer yaradaraq onları dinləmək və sual verməyə təşviq etmək çox vacibdir. Oyunlar və şəkillər istifadə edilə bilər.

Zəlzələdən zərər çəkmiş, valideynlərini və ya yaxınlarını itirmiş uşaqlara necə yanaşmalıyıq?

Valideynlərini zəlzələdə itirmək bir uşaq üçün eyni anda bir neçə travma yaşamaq kimi təsvir edilə bilər. Uşaq ölüm anlayışını yaşından asılı olaraq fərqli şərh edir. Əsasən böyük bir etibarsızlıq, qorxu və kədər yaşayan uşağa dəstəkləyici və dinləyici bir yanaşmanın olması, onun bütün emosional reaksiyalarını mənimsəməsi, təhlükəsizliyini təmin etmək və gələcəkdə bu yanaşma haqqında baxıcılarını məlumatlandırmaq çox vacibdir.

Zəlzələ qurbanları üçün nə şəfa ola bilər?

Uşaqlar oyunlarda və rəsmlərdə özlərini çox yaxşı ifadə edir, travmalarını düzəltməyə çalışırlar. Həmyaşıdları ilə ünsiyyət və qarşılıqlı əlaqəni artırmaq, özlərini təhlükəsiz hiss edəcəkləri mühitlər və duyğularını ifadə edə biləcəkləri sahələr yaratmaq və lazımi nöqtələrdə peşəkar dəstək almalarını təmin etmək onların sağalma prosesinə faydalı olacaq.